کشاورزی ارگانیک چیست ؟

کشاورزی ارگانیک راهی موثر جهت تولید و پرورش غذایی سالم برای بشر است. با رشد روز افزون جمعیت در دنیا، تامین غذا تبدیل به یکی از دغدغههای اصلی دولتمردان شد. برای رفع این مشکل و تولید بیشتر محصولات کشاورزی استفاده از کودهای شیمیایی، انواع آفتکش و تغییرات ژنتیکی وارد صنعت کشاورزی شد. در نگاه اول، همه چیز خوب به نظر میرسید، اما به مرور زمان بیماریهایی در جوامع بشری پیدا شد که منبع و منشا اصلی آنها به سموم و کودهای شیمیایی باز میگذشت.

همچنین به دلیل مصرف بیرویه این مواد، تعادل مواد آلی و معدنی خاک نیز بر هم خورد. با استفاده از آفتکشها دیگر خبری از حشرات موذی نبود، کودهای شیمیایی نیز سبب میشد تا محصولات کشاورزی سایز و اندازهایی بیش از حد طبیعی داشته باشند، اما گویا خاصیت و مزه خود را از دست دادهاند.

برای حل این مشکل کارشناسان روش نوینی برای تولید محصولات کشاورزی ارائه دادند تا از طریق آن غذای سالم  در اختیار نسل بشر قرار گیرد. همچنین با استفاده از این روش، خاک کشاورزی نیز از آسیبها مصون خواهد ماند. در حال حاضر از این روش به عنوان کشاورزی ارگانیک، زیستی یا طبیعی یاد میشود.

تعریف کشاورزی ارگانیک

به بیان ساده میتوان گفت کشاورزی ارگانیک یعنی بهره گیری از دانش و اطلاعات سنتی و علمی. هدف از بکارگیری آنها کاهش استفاده از سموم و آفتکشها در محصولات کشاورزی و دامی است. در این روش محصولات براساس مدیریت اکوسیستم تولید شده و از نهادههای خارج از مزرعه استفاده نخواهد شد.

اکوسیستم به یک سیستم طبیعی گفته میشود که در برگیرنده حیوانات، گیاهان و میکروارگانیسمها است. این موجودات در محیطی مشخص با سایر عوامل غیر زنده در ارتباط و تعامل هستند. به طور مختصر و مفید، اکوسیستم یعنی محیط و موجودات زندهایی که در آن زندگی میکنند.

در کشاورزی رایج که اکنون با آن مواجه هستیم، بیش از 300 نوع از انواع ترکیبات شیمیایی برای تولید و پرورش محصولات کشاورزی به دلایل مختلف استفاده میشود. بهرهگیری از آنها با سه هدف عمده مبارزه با انواع آفات، تولید بیشتر محصول و حاصلخیزی خاک انجام میشود. اما گویا با رسیدن به این اهداف، سلامتی انسانها از بین رفته است. همچنین باید بدانید مضرات کودهای شیمیایی و آفتکش تنها در محصولات کشاورزی یا دامی دیده نمیشود. به مرور زمان آنها وارد آبهای زیر زمینی نیز خواهند شد و آنها را آلوده میکنند.

در کشاورزی زیستی سعی میشود از منابع طبیعی به شیوهایی بهتر و موثر بهرهبرداری کرد، به طوریکه به محیط مورد نظر آسیبی وارد نشود.

کشاورزی ارگانیک چه ویژگی هایی دارد؟

یکی از مهمترین ویژگیهای کشاورزی ارگانیک این است که در هماهنگی با اکولوژی قرار دارد. در این سیستم از تنوع زیستی برای تولیدات محصولات کشاورزی سالم بهره گرفته میشود. این بهرهگیری در تضاد با حفظ تنوع زیستی نیست. یعنی در طی آن تنوع زیستی فدای تولید محصولات کشاورزی نخواهد شد.

با استفاد از این روش، هم به حفظ تنوع زیستی کمک میشود و هم از آنها برای رسیدن به اهداف کشاورزی زیستی بهره گرفته خواهد شد. با استفاده این سیستم، چرخه کربن، آب و مواد غذایی به طور موثری حفظ خواهد شد. تثبیت بافت خاک کشاورزی و آلوده نشدن آب نیز از دیگر ویژگیهای کشاورزی زیستی است.

در این روش از گیاهان و محصولات تراریخته استفاده نمیشود. در صنعت کشاورزی در مورد محصولات تراریخته بحثهای زیادی وجود دارد. عدهایی با آن موافق بوده و بر این باور هستند که تاثیری بر سلامتی انسان نخواهند داشت و عدهایی دیگر به شدت با آن مخالف هستند. بهرحال از آنجا تاثیرات آن به خوبی شناسایی نشده است، در کشاورزی طبیعی از آنها استفاده نمیشود.

ممکن است بپرسید چگونه در کشاورزی زیستی بدون استفاده از کود شیمیایی، اقدام به پرورش گیاهان میکنند؟ در این روش به منظور کمک به قدرت باروی خاک کشاورزی از کودهای حیوانی، آلی و کمپوست استفاده خواهد شد. همچنین سعی میشود تنوع زیستی خاک افزایش یابد و از فرسایش آن جلوگیری شود. به همین دلیل زمین کمتر شخم زده خواهد شد و در عوض  با استفاده از کشت متناوب، کودهای بیولوژیکی و … سعی میشود تا خاک کمترین میزان دستکاری را داشته باشد.

معایب کشاورزی ارگانیک چیست؟

محصولاتی که از کشاورزی ارگانیک بدست میآیند قیمت بیشتری نسبت به سایر محصولات دارند. به همین دلیل شاید همه افراد جامعه توانایی خرید آنها را نداشته باشند. این امر به این دلیل است که کشاورزان برای تولید چنین محصولاتی به هزینه و زمان بیشتری برای حفظ و نگهداری محصولات خود  نیاز دارند.

میزان حجم محصول در زمان برداشت، کمتر از کشاورزی متعارف است. بنابراین ممکن است توزیع به درستی انجام نشود.

روش های کشاورزی ارگانیک چیست؟

• کشت مخلوط
• مالچهای زیستی
• تناوب زراعی
• شخم کم عمق
• کود سبز
• بهرهگیری  از عناصر غذایی و مکملهای مجاز
• بهرهگیری از بقایای دامی و گیاهی
• بهرهگیری از گیاهان پوششی
• استفاده از پودر سنگهای سیلیکات به منظور قلیاییسازی خاک

اهداف کشاورزی ارگانیک چیست؟

از جمله اهداف کشاورزی زیستی میتوان به موارد زیر اشاره کرد:

1. تولید غذای سالم و باکیفیت
2. حفظ طبیعت و منابع آب و خاکی
3. حفظ تعادل مواد آلی و معدنی خاک کشاورزی. این امر سبب میشود تا حاصلخیزی خاک زراعی در طولانی مدت حفظ شود.
4. پیشگیری از آلودگی منابع آبی، خاکی و دامی
5. تقویت پوشش جانوری ( فون) و پوشش گیاهی ( فلور).
6. حفاظت از گونههای گیاهی و جانوری. با استفاده از انواع آفتکش بسیاری از گیاهان و جانوران که وجود آنها برای کشاورزی میتواند مفید باشد، از بین خواهند رفت. با مصرف مداوم سموم نسل گونههای مختلف گیاهی و جانوری محیط مورد نظر کم کم منقرض شده و اثری از آنها باقی نخواهد ماند.

آیا کشاورزی ارگانیک همان کشاورزی سنتی است؟

کشاورزی ارگانیک متفاوت از کشاورزی سنتی است. در کشاورزی طبیعی قرار نیست تکنولوژی را کنار گذاشته و به بهانه تولید غذای سالم از دستاوردهای علمی چشمپوشی کرد. در طی آن سعی میشود قدرت حاصلخیزی خاک حفظ شود و در عین حال مواد غذایی به طور کامل در اختیار گیاه قرار گیرد. همچنین بدون استفاده از سموم، انواع آفات و علفهای هرز کنترل شوند. برای این منظور از تکنیکهایی مانند کشت تناوبی، روشهای مکانیکی برای از بین بردن یا کنترل انواع آفت، استفاده از حشرات یا حیوانات برای دفع آفات و … بهره گرفته خواهد شد.

کشاورزی محور استقلال کشور ...